1. 队列(queue)主页地址:/gozhuyinglong.github.io
源码分享:github.com/gozhuyinglong/blog-demos
队列和[栈]一样,也是一个操作受限制的线性表。不同的是队列的插入在一端进行,我们称为队尾(rear);而删除(取出)在另一端进行,我们称为队头(front)。
队列是一个先进先出(FIFO - First In First Out)的有序列表,其操作只有两种:
- 入队(enqueue):向队尾添加一个元素
- 出队(dequeue):从队头删除(取出)一个元素
如同[栈]一样,对队列的每一种操作,链表实现或数组实现都给出快速的运行时间。队列的[链表]实现是简单而直接的,我们就不过介绍了。下面我们讨论如何使用数组实现一个队列。
先看下图,我们需要声明一个数组,并维护两个指针:
- head指针:指向待出列的元素位置
- tail指针:指向待入列的存储位置
可以看出,到达队尾后无法再添加新的元素,然后前面已出列的位置还空着。
上面问题我们可以将数组进行首尾相连,形成一个环形数组,即指针到达数组尾部后,重新指向数组头部,如下图所示。
这里需要注意几点:
- 判断空队列可以通过head == tail
- 判断队列满不能再通过head与tail重合,而是需要空出一个存储空间来,即:head == tail + 1。而环形数组需要取模运算,所以正确判断队列满:head == (tail + 1) % capacity。
- 数组真实容量应为:指定容量 + 1
下面代码是使用环形数组实现的队列,所以又叫做环形队列。
其容量为:指定容量 + 1,head 与t ail 初始值为0。队列存储元素使用了泛型,所以可以操作你想用的数据类型。下面看具体实现:
public class ArrayQueueDemo {
public static void main(String[] args) {
ArrayQueue queue = new ArrayQueue<>(5);
System.out.printf("头指针: %st尾指针: %st队列大小: %st容量: %sn", queue.head, queue.tail, queue.size(), queue.capacity);
System.out.println("出队: --> " + queue.get());
System.out.println("入队:1 --> " + queue.add(1));
System.out.println("入队:2 --> " + queue.add(2));
System.out.println("入队:3 --> " + queue.add(3));
System.out.println("入队:4 --> " + queue.add(4));
System.out.println("入队:5 --> " + queue.add(5));
System.out.printf("头指针: %st尾指针: %st队列大小: %st容量: %sn", queue.head, queue.tail, queue.size(), queue.capacity);
System.out.println("出队: --> " + queue.get());
System.out.println("入队:6 --> " + queue.add(6));
System.out.printf("头指针: %st尾指针: %st队列大小: %st容量: %sn", queue.head, queue.tail, queue.size(), queue.capacity);
System.out.println("入队:7 --> " + queue.add(7));
System.out.println("出队: --> " + queue.get());
System.out.println("出队: --> " + queue.get());
System.out.printf("头指针: %st尾指针: %st队列大小: %st容量: %sn", queue.head, queue.tail, queue.size(), queue.capacity);
System.out.println("入队:8 --> " + queue.add(8));
System.out.println("入队:9 --> " + queue.add(9));
System.out.printf("头指针: %st尾指针: %st队列大小: %st容量: %sn", queue.head, queue.tail, queue.size(), queue.capacity);
System.out.println("出队: --> " + queue.get());
System.out.println("出队: --> " + queue.get());
System.out.println("出队: --> " + queue.get());
System.out.println("出队: --> " + queue.get());
System.out.println("出队: --> " + queue.get());
System.out.printf("头指针: %st尾指针: %st队列大小: %st容量: %sn", queue.head, queue.tail, queue.size(), queue.capacity);
System.out.println("入队:10 --> " + queue.add(10));
System.out.printf("头指针: %st尾指针: %st队列大小: %st容量: %sn", queue.head, queue.tail, queue.size(), queue.capacity);
}
private static class ArrayQueue {
private final T[] queue; // 存储队列数据元素
private final int capacity; // 容量
private int head = 0; // 头部指针,指向队头元素
private int tail = 0; // 尾部指针,指向下一个待入队元素的存储位置
public ArrayQueue(int capacity) {
this.capacity = capacity + 1; // 环形队列需要空出一个位置,来满足队列满时head与tail不重合
this.queue = (T[]) new Object[this.capacity];
}
public boolean add(T data) {
// 队列满,添加失败
if (isFull()) {
return false;
}
// tail指向下一个待入队元素的存储位置,所以先赋值再让指针加1
queue[tail] = data;
// 环形数组需要取模运算
tail = (tail + 1) % capacity;
return true;
}
public T get() {
if (isEmpty()) {
return null;
}
// head指向头元素位置,所以先取出再让指针加1
T data = queue[head];
// 环形数组需要取模运算
head = (head + 1) % capacity;
return data;
}
public int size() {
int size = tail - head;
if (size < 0) {
size += capacity;
}
return size;
}
public boolean isEmpty() {
return tail == head;
}
public boolean isFull() {
return head == (tail + 1) % capacity;
}
}
}
输出结果:
头指针: 0 尾指针: 0 队列大小: 0 容量: 6 出队: --> null 入队:1 --> true 入队:2 --> true 入队:3 --> true 入队:4 --> true 入队:5 --> true 头指针: 0 尾指针: 5 队列大小: 5 容量: 6 出队: --> 1 入队:6 --> true 头指针: 1 尾指针: 0 队列大小: 5 容量: 6 入队:7 --> false 出队: --> 2 出队: --> 3 头指针: 3 尾指针: 0 队列大小: 3 容量: 6 入队:8 --> true 入队:9 --> true 头指针: 3 尾指针: 2 队列大小: 5 容量: 6 出队: --> 4 出队: --> 5 出队: --> 6 出队: --> 8 出队: --> 9 头指针: 2 尾指针: 2 队列大小: 0 容量: 6 入队:10 --> true 头指针: 2 尾指针: 3 队列大小: 1 容量: 6



